Background Image

Türkiye Sağlık Veri Araştırmaları ve Yapay Zeka Uygulamaları Enstitüsü

TÜSEB Teknik Heyeti, Türk Ulusal Zekâ Ölçeği (TUZÖ) Kapsamında Çalıştay Gerçekleştirdi

Türk Ulusal Yetişkinler Zekâ Ölçeği Geliştirme Çalıştayı 30 Temmuz 2025 tarihinde İstanbul’da gerçekleştirildi. Çalıştayda, Türkiye’nin bilimsel geçerliliğini yitirmiş testlerden bağımsızlaşmasını ve ulusal ihtiyaçlara uygun, çağdaş bir ölçme aracı geliştirmesini hedefleyen önemli bir adım atıldı. 

En modern zekâ kuramı olarak kabul edilen Cattell–Horn–Carroll (CHC) Kuramı temelinde şekillendirilen ve sağlık ile eğitim alanlarında çığır açacağı öngörülen bu girişim, Türk Ulusal Yetişkinler Zekâ Ölçeği’ni sağlık sistemine ve bilimsel ekosisteme kazandırmayı amaçlıyor.

Çalıştaya; nöropsikoloji alanı ile tanınan Emeritus Prof. Dr. Sirel Karakaş’ın liderliğinde seçkin akademisyenler ile birlikte, T.C. Sağlık Bakanlığı ve T.C. Millî Eğitim Bakanlığı’ndan üst düzey yöneticiler katılım sağladı. Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) ve Türkiye Yapay Zekâ Enstitüsü’nü (TÜYZE) temsilen; Enstitü Başkanı Prof. Dr. Hakkı Muammer Karakaş, TÜSEB Proje Yönetimi ve Destek Dairesi Başkanı Batuhan Yeşilyurt ile TÜYZE araştırmacılarından Dr. Mecit Yüzkat ve Dr. Soner Kotan etkinlikte yer aldı.

Açılış konuşmasında TÜYZE Başkanı Prof. Dr. Hakkı Muammer Karakaş, ülkemizin mevcut ölçme araçlarına olan dışa bağımlılığını azaltacak ve bilimsel temellere dayanan yeni bir ulusal zekâ ölçeğinin geliştirilmesinin stratejik bir gereklilik olduğunu vurgulayarak, söz konusu girişimin yalnızca Türkiye’nin değil, uluslararası alanda da bilimsel ölçme ve değerlendirme araçları pazarında söz sahibi olma vizyonunun bir parçası olduğunu ifade etti.

Gerçekleşen oturumda, CHC Kuramının nöropsikolojik temelleri, Türkiye’ye özgü norm ve kültürel yapının teste entegrasyonu, bilişsel alanlara ilişkin geçerlilik-değerlilik kriterleri ve testin uygulama alanlarına ilişkin başlıklar detaylı biçimde ele alındı. Katılımcılar, ölçme biliminde evrensel standartları karşılayan, aynı zamanda Türk toplumunun bilişsel profiline özgü farklılıkları da yansıtan bir testin geliştirilmesi sürecinde disiplinler arası iş birliğinin zorunlu olduğunu vurguladı.

Projeyle birlikte, Türkiye’nin üstün zekâlı ve özel gereksinimli çocukların tanılanması amacıyla geliştirdiği Türk Ulusal Zekâ Ölçeği (TUZÖ) kapsamında edinilen kapsamlı deneyimin, yetişkin nüfusa yönelik ölçme sistematiği aracılığıyla sağlık sistemine entegre edilmesi hedeflenmektedir.